Hit (6603) Ş-136

Selanik

Diğer Adları : Ülke : Yunanistan
Kurucusu : Kuruluş Tar : M.Ö. 315
Ekleyen : Nurgül Çepni/2010-02-22 Güncelleyen : /2014-01-08

Selanik (Yunanca: ??????????? / Thessaloniki, Osmanlı Türkçesi: ??????)

Yunanistan'ın ikinci büyük kenti[1] ve Yunan Makedonyası bölgesinin yönetim merkezidir. Ayrıca Mustafa Kemal Atatürk'ün doğduğu şehirdir.

Selanik'in nüfusu 800.764 yakındır ve coğrafî koordinatları 40°38? kuzey enlemi ve 22°58? doğu boylamındadır.

Önemli turistik ziyaret yerleri Beyaz Kule ve Arkeoloji Müzesi'dir.

Kent M.Ö. 315 yılında Makedonya Kralı Cassander tarafından bugünkü Thermi'de kurulmuştur.

Osmanlı Dönemi:

Selanik 1430 tarihinde padişah II. Murat'ın yönettiği bir Osmanlı ordusu tarafından fethedildi.

15. yüzyıl boyunca kente Anadolu'dan getirilen çok sayıda Türk yerleşti.

1492 yılında Osmanlılar İspanya'dan kovulan Sefarad Yahudilere kapılarını açtıklarında Selanik Yahudilerin yerleşmek için en fazla tercih ettikleri şehir oldu.

Selanik 500 yıla yakın bir süre boyunca bir Osmanlı şehri olarak kaldı.

Çeşit çeşit Hristiyan, Yahudi ve Müslüman toplumların hep birlikte uyum içinde yaşadığı önemli bir kültür ve ekonomi merkezi haline geldi.

17. yüzyılda Sabetay Sevi tarafında başlatılan Sabetayizm hareketi Selanik'teki Yahudiler arasında çok rağbet buldu.

Sabetay Sevi'yi izleyerek Müslüman olan Yahudiler Selânik'te Osmanlı Devleti'nin yenileşme çabalarına büyük katkılarda bulundular.

Jöntürk hareketi büyük ölçüde Selanik'te gelişti.

Osmanlı padişahı II. Abdülhamit tahttan indirildikten sonra 1909 yılında Selanik'e sürgüne gönderildi.

Fakat 3 yıl sonra Selanik Yunanlıların eline geçince İstanbul'a geri gönderilmek zorunda kaldı.

Osmanlı Devletinin İstanbuldan sonra 2. büyük kenti olan Selanik, Balkan Savaşları esnasında, 9 Kasım 1912 de merkezden destak alamayan ve panik içinde dağılan Osmanlı Ordusunun direnişinin mümkün olmayacagını düşünen Garnizon komutanı Tahsin Paşa Yunan Ordusuna hiç bir direniş göstermeden maalesef şehri teslim etmiştir.

Şehirde bulunan 25.000 kişilik Osmanlı Ordusunun direniş göstermeden teslim olması halkta büyük bir şaşkınlık ve panik ortaya çıkarmış ve binlerce Müslüman Osmanlı vatandaşı Yunanlılar tarafından katledilmiştir.

1800'lü yılların sonları ve 1900'lü yılların başlarında Selanik şehrin etnik yapısı:

Yil

Toplam nüfus

Yahudiler

Türkler

Yunanlar

Bulgarlar

Romanlar

Diğer gruplar

1890 [2]

118.000

55.000

26.000

16.000

10.000

2.500

8.500

1913 [3]

157.889

61.439

45.889

39.956

6.263

2.721

1.621

Yunanistan Dönemi:

9 Kasım 1912'de Balkan Savaşları sonunda 25.000 kişilik Osmanlı Ordusunun direniş göstermeksizin teslim olması neticesinde şehir Yunanistan yönetimine geçti.

Osmanlı orduları, şehri Yunan çetelerine savaşmadan, ancak şehirdeki Türklerin can güvenliğinin sağlanması ve Tütün Reji imtiyazının devamı koşuluyla bıraktılar.

Osmanlı Ordusu'nun Selanik'te bulunan kuvvetleri de silahlarını Yunan çetelerine teslim ettiler.

Ancak Yunan çeteleri şehri teslim aldıkları günün gecesi kentte yaşayan pekçok Türkü, aralarında Osmanlı askerleri de bulunmak üzere katletmişlerdir.

Şehrin simgesi olan Osmanlıların inşa ettiği Beyaz Kule sembolik bir vaftiz işleminden geçerek beyaza boyandı.

O günden beri Beyaz Kule adıyla anılan bu yapının beyaz boyaları zamanla aşınıma uğradı ve eski rengini tekrar kazandı.

1917 yılında çıkan büyük bir yangın şehrin Türk bölgesini neredeyse tamamen yok etti.

1924 nüfus mübadelesi sonunda şehirde geride kalan bütün Türkler Türkiye'ye göç etmek zorunda bırakıldı ve Anadolu'dan gelen Rum göçmenler giden Türklerin yerini aldı.

Kısa bir süre içinde şehrin nüfus yapısı tamamen değişti.

Yunanlılar Selanik'te azınlıktayken kısa bir süre içinde ezici bir çoğunluk haline geldiler.

Böylece Selanik'in Osmanlı-Türk kültüründe oynadığı rol son bulmuş oldu.

Atatürk 10. Yıl Nutku'nda "Keşke Selanik'i de misak-ı milli sınırları içerisine alabilseydik" diyerek kentin Türkler için önemini vurgulamıştır.

Kısa bir süre içinde camilerin minareleri yıkıldı.

Bazı cami ve sinagoglar kiliseye çevrildi.

Eski Osmanlı evleri bakımsızlıktan yok oldu.

Kentin geçmişiyle bağlantısı kesilerek (!) bir Avrupa şehri haline getirildi.

II. Dünya Savaşında neredeyse tüm Sefarad Yahudi cemaati (50.000 kişi) Alman Nazi işgalcileri tarafından Nazi toplama kamplarına yollanıp öldürüldü.

Böylece Osmanlıdan kalma son eski ve köklü ve bir cemaat yok edilmiş oldu.

Selanik, 1997'de Avrupa kültür başkenti seçildi.

İklim:

Selânik Akdeniz İklimine sahiptir.

Şehrin kuzeyi Balkan iklimi etkisi altında kaldığı için kışlar daha soğuk geçer.

Ay

Ocak

Şubat

Mart

Nisan

Mayıs

Haziran

Temmuz

Ağustos

Eylül

Ekim

Kasım

Aralık

En Yüksek [°C]

9

10

13

18

23

28

31

1 . ......
2 . Hurmalı Mescid Ve Medrese